Ulica Hajduk Veljka

Hajduk Veljko Petrović (oko 1780–1813)

Hajduk Veljko Petrović bio je jedan od najpoznatijih srpskih vojvoda i junaka Prvog srpskog ustanka protiv Osmanskog carstva. Rođen je oko 1780. godine u selu Lenovac, nedaleko od Zaječara, a poginuo je 1813. godine tokom odbrane Negotina.

Poticao je iz porodice koja se bavila stočarstvom. Još kao mladić isticao se hrabrošću, odlučnošću i nemirnim duhom. Godine 1803. pridružio se hajdučkoj četi Stanoja Glavaša, jednog od poznatih ustanika tog vremena.

Po izbijanju Prvog srpskog ustanka 1804. godine, Hajduk Veljko uključio se u borbu za oslobođenje Srbije od osmanske vlasti. Učestvovao je u brojnim bitkama, a posebno se istakao oslobađanjem Crne Reke 1807. godine i odbranom Sokobanje 1809. godine. Zbog izuzetne hrabrosti i vojničkih sposobnosti stekao je veliki ugled među ustanicima.

Godine 1811. dobio je zvanje vojvode i preuzeo odgovornost za odbranu Negotinske Krajine, jednog od strateški važnih područja na istočnoj granici ustaničke Srbije. Organizovao je odbranu Negotina, podizao utvrđenja i pripremao svoje borce za sukobe sa znatno brojnijom osmanskom vojskom.

Posebno je ostao upamćen po herojskoj odbrani Negotina 1813. godine. Tokom opsade, njegovi ustanici suočili su se sa velikom nestašicom municije. Prema istorijskim zapisima i narodnom predanju, Veljko je naredio da se metalni predmeti pretapaju kako bi se od njih pravila municija za nastavak borbe.

Poginuo je u leto 1813. godine, kada ga je tokom odbrane Negotina pogodilo topovsko đule. Njegova smrt predstavljala je veliki gubitak za srpske ustanike, a nedugo zatim osmanske snage zauzele su Negotin.

Za Hajduk Veljka vezuje se čuvena izreka „Glavu dajem, Krajinu ne dajem!“, koja je postala simbol njegove odlučnosti i spremnosti da brani svoj narod.

Njegovo junaštvo opevano je u brojnim narodnim pesmama, a njegov život opisao je i Vuk Stefanović Karadžić. U Negotinu se danas nalazi spomenik posvećen ovom vojvodi, dok brojne ulice, škole i ustanove širom Srbije nose njegovo ime.

Hajduk Veljko Petrović ostao je upamćen kao simbol hrabrosti, otpora osmanskoj vlasti i borbe za oslobođenje Srbije tokom Prvog srpskog ustanka.